Il marchà d'abitaziuns da fit è dominà da funds da pensiun e gestiunaris d'assicuranzas da vita, tipicamain Swisslife.

La crisa d'abitaziuns deriva da la pretensiun da rendita da quests funds. Ma discurrer da l'avidità dals sviluppaders è fitg reductur, perquai ch'en realitad sa tracti da l'avidità dals funds e, davos els, da tut ils Svizzers che han avunda daners per metter da la vart (2. e 3. pitga) e che emprovan da gudagnar dapli senza sforz.

Il gieu para dad esser a summa nulla (ins paja fits pli auts, ma ins gudogna puspè la differenza tras l'augment da noss avairs en la 2. u 3. pitga). Ma en realitad sa splunta in profund foss tranter ils bainstants che pon daventar proprietaris (e che retschaivan pia ils dividends dals funds senza pajar ils fits) e quels che na reuschan betg a metter avunda da la vart per sortir da quest marchà da tups.

Per reducir la crisa sin il marchà d'abitaziuns, stuess ins pia limitar sia finanziarisaziun. Per exempel cun augmentar l'AVS.

Sche las citads investissan dapli sezzas, sco per exempel Turitg, avessan ellas ina pussanza per gestionar las fittadas.

Il legislatur, cun sia tardivadad e sias prescripziuns, chaschuna custs pli auts da construcziun e metta uschè ord gieus ils pitschens proprietaris. Resta il promotur che realisescha ses gudogn cun vender e betg cun dar a tschains. E nossas cassas da pensiun, che na san betg pli nua investir nossas contribuziuns, cumpran quests immobiglias, che portan uschia in emprim gudogn. Las fittadas vegnan calculadas sin il pretsch da cumpra dal nov proprietari, senza ch'el realiseschia renditas excessivas. La segunda pitga è nuschaivla.

Il promotur venda er en detagl cun crear proprietads d'abitaziuns (PPE). Sche nus n'avessan betg creà quest model da proprietad, avessan nus forsa dapli cooperativas d'abitaziuns.

Agiuntai che avant 60 onns, 6 milliuns abitants duvravan 15m2 per persuna per abitar, cun lavanderias communablas, oz èn quai 45m2 surequipads.

Da tuttas varts ti attatgeras,
e las fittadas ti sbasseras!